Đại dương lớn nhất thế giới là gì? Đại dương lớn nhất hiện nay sẽ là Thái Bình Dương, nhưng một đại dương khác bao phủ lên đến 70% bề mặt Trái đây đã từng tồn tại cách đây khoảng 200 triệu năm. Để hiểu rõ hơn về thắc mắc đại dương lớn nhất thế giới là gì, quý độc giả hãy cùng nhau tìm hiểu chi tiết ở bài viết dưới đây nhé!
Bạn có biết đại dương lớn nhất thế giới là gì không?
Đại dương lớn nhất thế giới là gì? Đại dương lớn nhất Trái đất hiện nay đó chính là Thái Bình Dương, bao phủ hơn 30% bề mặt hành tinh, nghĩa là có đến khoảng tầm 165 triệu km2. Được biết điểm rộng nhất của đại dương này sẽ là 19.000 km, nằm giữa Colombia và Bán đảo Malay, theo phía Ủy ban Hải dương học Liên chính phủ của UNESCO (IOC UNESCO). Tuy nhiên, như chia sẻ thì đây chỉ là tàn dư của đại dương lớn nhất từng tồn tại ở trong lịch sử, Panthalassa.
Panthalassa trải rộng khắp thế giới, gồm siêu lục địa Pangea khoảng 300 – 200 triệu năm trước, Brendan Murphy – Giáo sư địa chất tại Đại học St. Francis Xavier (Canada), đã có nói trên Live Science ngày 13 tháng 8. “Đại dương lớn nhất thường xuất hiện khi siêu lục địa hình thành, bởi nếu chỉ có một siêu lục địa lớn thì cũng chỉ có một đại dương tồn tại xung quanh nó”, ông đã giải thích cụ thể như thế.
Điều này có thể đã xảy ra rất nhiều lần, nhưng tất cả các đại dương như vậy sẽ có kích thước tương đương cùng với nhau, theo Murphy. Siêu lục địa hình thành gần đây nhất là Pangea, khi những lục địa ngày nay gắn kết cùng với nhau. Một siêu lục địa khác, Rodinia hợp nhất từng khối đất của hành tinh theo cấu trúc khác cách đây khoảng 650 triệu năm. Những nhà địa chất đang cùng nhau tranh luận về khả năng sẽ có một siêu lục địa nữa xuất hiện vào giai đoạn giữa.
Murphy cũng đã cho biết thêm, nếu như di chuyển bằng máy bay phản lực qua vùng xích đạo, phi công sẽ mất khoảng tầm 10 tiếng để băng qua khu vực Thái Bình Dương và 15 tiếng để có thể băng qua được Panthalassa. Xét về mặt diện tích của bề mặt, Panthalassa bao phủ khoảng 70% bề mặt Trái Đất, tương ứng khoảng tầm 360 triệu km2, theo ước tính ở trên Tạp chí Earth-Science Reviews vào năm 2022.
Tuy nhiên khi xét về mặt kỹ thuật, Trái đất có thể đã từng tồn tại một đại dương thậm chí còn lớn hơn nữa – Một đại dương không được xác định bởi những lục địa. Khoảng tầm 150 triệu năm sau khi Trái Đất hình thành, đại dương đã xuất hiện nhưng chưa có lục địa, điều này có nghĩa là một vùng biển liền mạch bao phủ cả hành tinh, theo như Smithsonian. Như vậy, đại dương này sẽ được bao phủ toàn bộ 510 triệu km2 bề mặt Trái Đất.
Hiện nay, giới khoa học vẫn xem những đại dương là một “đại dương thế giới” duy nhất do chúng nối liền cùng với nhau ở rất nhiều điểm, theo Hiệp hội Bảo tồn MarineBio. Lấy ví dụ, Đại Tây Dương hòa trộn cùng với Thái Bình Dương ở phía dưới Nam Mỹ và tiếp xúc cùng với Ấn Độ Dương bên dưới châu Phi.
Khi tiến hành phân chia theo từng lục địa, Thái Bình Dương sẽ giữ danh hiệu đại dương lớn nhất thế giới kể từ khi Pangaea sụp đổ khoảng 200 triệu năm trước. Nhưng nếu các dự đoán hiện nay về chuyển động của mảng kiến tạo là đúng, Australia sẽ chia cắt Thái Bình Dương thành 2 phần trong 70 triệu năm tới, theo Murphy. Đồng thời, Đại Tây Dương sẽ được mở rộng cũng như sẽ chiếm lấy danh hiệu đại dương lớn nhất Trái Đất.
Những vai trò quan trọng của Thái Bình Dương
Tin nóng 24h hôm nay chia sẻ, Thái Bình Dương sẽ có tầm ảnh hưởng mạnh mẽ đến khí hậu toàn cầu thông qua hiện tượng El Niño và La Niña, tác động đến lượng mưa, nhiệt độ cũng như một số yếu tố thời tiết ở nhiều khu vực.
Đây sẽ là nơi có hệ sinh thái biển phong phú nhất đối với những rạn san hô lớn như rạn san hô Great Barrier (Úc), rạn san hô ở Philippines cùng với hàng ngàn loài sinh vật biển quý hiếm.
Vấn đề về thương mại và vận tải biển phát triển với tuyến đường hàng hải quan trọng, Thái Bình Dương cũng đóng vai trò kết nối từng nền kinh tế lớn như Trung Quốc, Mỹ, Nhật Bản, Úc, Đông Nam Á,…
Tàn tích của một siêu đại dương cổ đại
Các bản tin tức chia sẻ Thái Bình Dương ngày nay chính là một phần còn lại của một siêu đại dương cổ gọi là Panthalassa, đại dương duy nhất từng bao phủ toàn bộ Trái đất khi những lục địa còn hợp nhất trong siêu lục địa Pangaea.
Bà Susanne Neuer, giám đốc Trường Đại dương học Tương lai thuộc Đại học Bang Arizona (Mỹ), cho biết, “Panthalassa chính là tiền thân của Thái Bình Dương”.
Khi Pangaea bắt đầu tách ra cách đây khoảng 230 triệu năm, từng mảng kiến tạo lục địa dần dần sẽ trôi xa nhau ra. Tiến sĩ Adriane Lam, nhà địa chất học tại Đại học Binghamton (New York) giải thích, “Bắc Mỹ và Âu – Á bắt đầu tách khỏi Nam Mỹ, châu Phi, châu Nam Cực và châu Úc”.
Trong khi Đại Tây Dương được sinh ra từ những khoảng trống giữa từng lục địa, thì ngược lại Panthalassa bắt đầu dần thu hẹp lại. Ở những khu vực mảng đại dương bị “nuốt” xuống dưới lục địa (được gọi là vùng hút chìm), vành đai lửa Thái Bình Dương hình thành, đây sẽ là khu vực nổi tiếng với động đất và núi lửa.
Tìm hiểu về quá trình hình thành của mảng Thái Bình Dương
Theo như một số các nghiên cứu đăng ở trên Tạp chí Science Advances năm 2016, mảng kiến tạo Thái Bình Dương, phấn đế của Thái Bình Dương hiện được sinh ra khoảng 200 triệu năm trước, từ điểm giao nhau của 3 mảng cổ đại bao gồm Farallon, Phoenix và Izanagi.
Theo đó, bà Lam cũng đã giải thích: “Cách dễ hình dung nhất về quá trình này là nhìn vào khu vực giao ba mảng ở châu Phi ngày nay, cụ thể là nơi giao nhau của mảng Nubian, Somali và Ả Rập”.
Khi mảng Thái Bình Dương mở rộng, nó cũng đã đẩy lùi và thay thế 3 mảng cũ đó cụ thể như sau:
- Mảng Izanagi bị hút xuống dưới lục địa châu Á;
- Đa số mảng Farallon bị trượt xuống dưới Bắc Mỹ, chỉ còn một số các mảnh nhỏ tồn tại ở ngoài khơi bờ Tây Mỹ;
- Mảng Phoenix hiện chỉ còn một phần nhỏ nằm giữa Nam Mỹ và ở khu vực bán đảo Nam Cực – khu vực được gọi là eo biển Drake.
Thái Bình Dương hiện đang thu hẹp dần dần
Đại dương lớn nhất thế giới là gì? Cho dù là đại dương lớn nhất hiện tại, nhưng theo như những nhà khoa học, Thái Bình Dương hiện nay đang dần thu nhỏ lại, trong khi đó Đại Tây Dương đang mở rộng ra. Nhưng với diện tích khoảng tầm 106 triệu km², Đại Tây Dương vẫn còn nhỏ hơn rất nhiều so với Thái Bình Dương.
Một mô hình dự báo đã được công bố vào năm 2024 cho rằng, trong khoảng 20 triệu năm tới, Đại Tây Dương cũng sẽ bắt đầu có dấu hiệu co lại. Nhưng cho dù là vậy, với diện tích, độ sâu cũng như lịch sử kiến tạo địa chất lâu đời và sự phức tạp hiếm có, cũng đã có rất nhiều các nhà khoa học cho rằng Thái Bình Dương sẽ là “Đại dương kỳ vĩ nhất mà Trái đất đã từng có”.
Theo như bà Lam cũng đã có nhận định: “Thái Bình Dương là một đại dương độc nhất vô nhị” – “Nó chính là minh chứng sống động cho cách mà hành tinh này không ngừng thay đổi qua hàng trăm triệu năm”.
Nguồn: Sưu tầm
